• سه شنبه ۲۸ آبان ۱۳۹۸
  • اثلاثا ٢٢ ربیع الاول ١٤٤١
  • Tuesday, November 19, 2019
صفحه اصلی
سلامت و محیط زیست
ایمنی و حوادث
مدیریت بحران
علمی
بین الملل
rss
کد مطلب :   94881 تاریخ انتشار: 
یکشنبه ۲۱ مهر ۱۳۹۸
- 12:46 تاریخ آخرین ویرایش :
  1398/07/21
 
 
چه مخاطرات طبیعی کشور را تهدید می‌کند؟ / مدیریت بحرانی که بعد از بحران اقدام می‌شود
"زمین‌لرزه"، "خشکسالی"، "سیل"، "فرونشست‌زمین"، "زمین‌لغزش" و "تغییرات‌اقلیمی" از مهمترین مخاطرات ایران هستند و مخاطرات طبیعی موجب زیان‌های مالی، کشتار، ویرانی و دیگر خسارات جانی و مادی و طبیعی می‌شوند و جامعه توان مواجهه و مقابله با آن‌ها را ندارد.
چه مخاطرات طبیعی کشور را تهدید می‌کند؟ / مدیریت بحرانی که بعد از بحران اقدام می‌شود

دکتر مهدی زارع، عضو وابسته فرهنگستان علوم با بیان اینکه امروز یکشنبه ۲۱ مهرماه مصادف با ۱۳ اکتبر روز جهانی کاهش سوانح است، گفت: سال ۲۰۱9، شعار روز جهانی کاهش سوانح از سوی سازمان ملل متحد، "تاب‌آوری اقلیمی" اعلام شده است؛ چراکه مساله مخاطرات اقلیمی چنان در چهار دهه اخیر به سلامت، صلح و امنیت بین‌المللی آسیب زده است که در دو دهه آغازین سده بیستم، میزان آسیب‌ها و تلفات جانی حدود ۱.5 میلیون نفر و مالی مستقیم حدود ۱5۰۰ میلیارد دلار برآورده شده و این میزان آسیب با خسارات و تلفات جانی و مالی 5۰ دهه پایانی سده بیستم برابری می‌کند.

وی اضافه کرد: در بازه زمانی ۱99۰ تا ۲۰۱6 میلادی (سال‌های ۱۳69 تا ۱۳95 شمسی) حدود 6۰ هزار نفر از هموطنان ما در زمین‌لرزه‌ها کشته شدند و این تلفات حدود 9۰ درصد کل تلفات مستقیم و فوری ما در مخاطرات مختلف طبیعی بوده است.

زارع با اشاره به گزارش "پریونشن-وب" با بیان اینکه این گزارش نشان می‌دهد که ایران حدودا سالی ۲5۰ میلیون دلار از مخاطرات طبیعی به طور متوسط در طی 6 سال ۲۰۰5 تا ۲۰۱۱ آسیب دیده است، خاطر نشان کرد: این آسیب مستقیم اقتصادی برای بازه ۲5 ساله ۱99۰ تا ۲۰۱۴ حدود  ۱5 میلیارد دلار است. با توجه به اینکه در آینده بدون شک بیشترین جمعیت ایران، شهرنشین خواهند بود، چگونگی توسعه شهرها در آینده ایران بسیار مهم و حساس است. روندی که اکنون در کشور ما دنبال می‌شود با توجه به افزایش در معرض مخاطرات طبیعی قرار گرفتن جمعیت، به دلایل مختلف به افزایش ریسک در مقابل سوانح طبیعی می‌انجامد.

آسیب‌هایی که از تحولات جمعیتی در انتظار ایران است 

استاد پژوهشکاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله تحولات جمعیتی در ایران را نمایانگر افزایش هر چه بیشتر جمعیت شهرنشین و تمرکز جمعیت در شهرهای بزرگتر (برخوردارتر) دانست و اظهار کرد: بر پایه آمار بانک جهانی، دگردیسی جمعیت در ایران از سال ۱۳69 تا ۱۳9۴ نشان می‌دهد که تمرکز جمعیت در شهرهای با جمعیت بیش از یک میلیون نفر از ۱۲ و نیم میلیون در سال ۱۳69 به حدود ۲۱ و نیم میلیون نفر در سال ۱۳95 رسیده است. این در حالی است که نرخ افزایش این جمعیت در طی یک دهه (در دهه اول طی سال‌های ۱۳69 تا ۱۳79) در شهرهای بزرگ کلا حدود سه درصد بوده و این میزان با رشد جمعیت شهرهای بزرگ به صورت "سالانه" در طی سال‌های ۱۳89 تا ۱۳95 برابری می‌کند!

به گفته وی، این موضوع نشان می‌دهد که آهنگ رشد جمعیت شهرهای بزرگ به‌ویژه در 6 سال اخیر شتاب خاصی گرفته است.

زارع با بیان اینکه در ایران مخاطرات طبیعی متعددی به وقوع پیوسته که مهمترین آنها "سیل"، "زلزله"، "خشکسالی"، "تغییرات اقلیمی"، "ریزگردها"، "زمین لغزش‌ها" و "فرونشست زمین" هستند، خاطر نشان کرد: مخاطرات طبیعی موجب زیان‌های مالی، کشتار، ویرانی و دیگر خسارات جانی و مادی و طبیعی می‌شوند که جامعه توان مواجهه و مقابله با آن‌ها را ندارد.

وی مخاطرات طبیعی را در دو دسته مخاطرات زمین‌شناختی شامل زمین‌لرزه‌ها، فوران‌های آتشفشانی، رانش‌های زمین و سیلاب‌ها و مخاطرات اکولوژیک شامل خشکسالی‌ها، بیابان‌زایی، فرسایش و جنگل‌زدایی تقسیم کرد و یادآور شد: اینکه هر کدام از این مخاطرات چقدر مهم هستند و میزان اثر آنها چقدر است، هنوز مطالعه و آمار دقیقی در دسترس نیست، ولی شک نیست که زمین‌لرزه، خشکسالی، سیل،